Enter keywords to search

Search form

چطور می‌شود خشونت خانگی را کم کرد

پنجشنبه, آبان 21, 1394 Thursday, November 12, 2015

زنان و کودکان عموما دو گروه اصلی هستند که آماج وهدف اعمال  خشونت خانگى قرار می‌گیرند. البته این خشونت اَشکال متفاوتی به خود می‌گیرد. به نظر می‌رسد شایع‌ترین نوع خشونت، خشونت فیزیکی است که به دلیل آنکه آثاری از خود به جای می‌گذارد از آن به عنوان خشونت آشکار یاد می‌شود.

/Ozgur Donmaz/Ocean/Corbis

این نوع خشونت همچنین بیشتر از خشونت خاموش یا پنهان که اغلب کلامی و روانی است، مورد توجه قرار گرفته است. اما مطالعات نشان می‌دهد میزان خشونت روانی اعمال شده بر زنان ایرانی بیش از خشونت جسمانی است.

این آمار همینطور نشان می‌دهد که دست‌‌کم ۶۰ درصد زنان ایرانی در طول زندگی خشونت را تجربه کرده‌اند. قتل زنان شدیدترین نوع خشونت بر ایشان است و ۶۲ درصد از مقتولین زن توسط بستگان خانوادگی خود به قتل رسیده‌اند .همین آمار ها نشان می‌دهد که کمتر از ۳۵ درصد خشونت خانگى به پلیس و نهادهای ذی‌ربط گزارش می‌شود .

یکی از مهمترین دلایلى که باعث می‌شود خشونت علنی نشود، یعنی زنان آن را گزارش ندهند این است که اصولا فرهنگ غالب بر عادی بودن خشونت و اعمال آن صحه می گذارد. یعنی هم زنانی که آماج این خشونت‌اند و هم هنجارهای رایج که از سوی خانواده دیکته می‌شود، اِعمال خشونت از طرف مردان خانواده (پدر، برادر، شوهر و سایر نقش‌های خانوادگی مردان)  بر علیه زنان را امری عادی و قابل قبول جلوه می‌دهند.

مجازات زنان و فرزندان از سوی مردان همچنین از سوی اجتماع بزرگ‌تر و سایر نهادهای اجتماعی نیز تأیید و تشویق می‌شود. در واقع در جامعه‌ای که مردان بر زنان و کودکان برتری دارند، هدف خشونت اعمال کنترل و قدرت بر زنان است و این برتری با عملکرد نهادهای فرهنگى و سیاسی جامعه نیز تقویت می‌شود.

در این فرآیند مردانی که مرتکب خشونت می‌شوند آگاهانه از انواع خشونت برعلیه زنان استفاده می‌کنند تا اطاعت و انقیاد زنان را به دست آورند.

سایر تفاسیری که قصد دارند علل بروز خشونت بر علیه زنان را توضیح دهند از جمله بیمار بودن مردان خشونت‌گر یا یاد گیری خشونت در دوران کودکی از طریق مشاهده آن، می‌تواند مکمل این نظر باشد.

در هرحال بر اساس این نظریه، هدف از اعمال خشونت ، تثبیت و تقویت برتری مردان بر زنان است.

جنبه دیگر پیشگیری و تلاش برای جلوگیری از اعمال خشونت است.

اطلاعات موجود نشان می‌دهد که خشونت را نمی توان با جنبه‌های کیفری از میان برد. در این باره رئیس اورژانس اجتماعی وقت کشور می‌گوید: «ما در سال‌های گذشته جلساتی را با قوه قضائیه در ارتباط با افرادی که نسبت به زنان‌شان خشونت می‌کنند،‌ داشته‌ایم و معتقد بودیم که باید کاری برای آنان کرد. زنانی که در اثر خشونت به دادگاه مراجعه می‌کردند، همسرانشان به زندان محکوم می‌شدند ولی بعد از اینکه از زندان بیرون می‌آمدند اولین کاری که می‌کردند تشدید خشونت بود؛ به همین خاطر نبودن حمایت‌های اجتماعی خاص باعث می‌شود زنان کمتر خشونت بر علیه خود را مطرح کنند.»

از این رو کارشناسان حوزه خانواده و مدد کاری معتقدند برای مقابله با خشونت باید هم از نظر فرهنگى و هم از جنبه حقوقی تدابیرى اندیشیده شود. مثلا آموزش مردان و تلاش برای تغیر رفتارهای خشونت‌گرا می‌تواند یکی از راه حل‌های فرهنگى باشد.

راه حل فرهنگى دیگر بازنگری برنامه ها و خصوصا سریال های تلویزیونی و فیلم های سینمایی است که در آنها خشونت علیه زنان و کودکان چه بصورت آشکار(جسمانی) و چه به صورت پنهان(کلامی و روانی) نمایش داده شده و عادی جلوه داده می‌شود.

تغییر قوانین و رویه های حقوقی که اعمال خشونت بر زنان را تسهیل می‌کند نیز می‌تواند دامنه و گستردگی خشونت را محدود کند.

مثلا اصولا تعریف معینی از خشونت خانگى بر علیه زنان در قوانین خانواده ما وجود ندارد. بعضی از قوانین خانواده هم که موضوع تمکین زن از مرد را مطرح می‌کنند، می‌تواند بستری باشد برای خشونت بر علیه زنانی که به تعبیر مردان از ایشان تمکین نمی کنند.

موضوع بعدی گسترش و تسهیل راه اندازی موسسات غیردولتی است که زنان خشونت دیده را مورد حمایت قرار می‌دهند. به نظر می‌رسد که در این زمینه معاونت زنان قدم‌هایی برای ایجاد خانه‌های امن برداشته است ولی بر اساس تجربیات موجود سازمان‌های غیردولتی که اغلب به همت خود زنان آسیب دیده راه اندازی شده‌اند، توانسته‌اند به دلیل ماهیت مردمی خود بیشترین حد کارآیی را عرضه کنند.  

‌‌‌‌‌‌‌‌‌----------------------------------------------------

خشونت در سینما 

این یک برش از سینمای ایران است اما قصدش ترویج خشونت نیست بلکه آلبومی است تا یادمان بیاید چقدر در فیلم‌هایمان خشونت حضور سنگینی دارد.