Enter keywords to search

Search form

قانون پذیرش فرزندخواندگی، بعد از چهل سال آسان‌تر شد

دوشنبه, مرداد 05, 1394 Monday, July 27, 2015

بعضی‌ها بچه‌دار نمی‌شوند و بعضی‌ها اصلا اعتقادی به بچه‌دار شدن ندارند اما هر دو گروه دل‌شان می‌خواهد از کودکان بی‌سرپرست نگه‌داری کنند. 

© Gemma Ferrando/Westend61/Corbis

پیش‌ از این راه‌ قانونی پذیرش سرپرستی یک کودک چنان سخت و پیچیده بود که بعضی از والدین قانون را دور می‌زدند و از راه‌های دیگر به دنبال فرزندخوانده بودند. اما حالا اوضاع هم برای این کودکان و هم برای کسانی که قصد گرفتن فرزندخوانده را دارند، بهتر شده است.

از ۱۳۵۳ تا ۱۳۹۲

اولین قانونی که بر اساس آن امکان پذیرش فرزندخواندگی فراهم می‌شد با عنوان «قانون حمایت از کودکان بی‌سرپرست» در سال ۱۳۵۳ تصویب شد.

در این قانون از جمله موضوع کودکان بدسرپرست که پدر و مادرشان به هر دلیل صلاحیت نگه‌داری از آنها را نداشت حل نشده بود.

در این سال‌ها سازمان بهزیستی در ایران تلاش کرده بود از راه‌های دیگر، برای کودکانی بدون سرپرست، خانواده‌ پیدا کند. یکی از این راه‌ها امکان واگذاری دختران بی‌سرپرست در مراکز این سازمان به دختران مجرد بالای سی‌سال بود.

سال ۱۳۸۷ دولت «لایحه حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بدسرپرست» را به مجلس فرستاد.

یکی از تفاوت‌های این لایحه به قانون پیشین، امکان واگذاری کودکان بدسرپرست و همین‌طور امکان واگذاری فرزندخواندگی به زوج‌هایی بود که خارج از کشور زندگی می‌کنند.

این لایحه فراز و فرودهای زیادی داشت و بالاخره در سال ۱۳۹۲ به تصویب مجلس رسید و آیین‌نامه آن در سال ۱۳۹۴ ابلاغ شد.

اگر ساکن ایران و متقاضی پذیرش فرزندخوانده هستید:

بر اساس قانون جدید کسانی که متقاضی سرپرستی از کودکی هستند و در ایران زندگی می‌کنند باید تقاضانامه‌‌شان را همراه مدارکی که مشخصات فردی و وضعیت خانوادگی، تحصیلی، شغلی و مالی‌شان را نشان دهد به اداره بهزیستی محل زندگی‌شان ارائه کنند.

اداره‌های بهزیستی باید ظرف دو ماه تقاضانامه و مدارک را بررسی کنند و بعد از دریافت تاییدیه‌های لازم، نظر کارشناسی‌شان را به دادگاه اعلام کنند.

اگر خارج از ایران زندگی می‌کنید و متقاضی پذیرش فرزندخوانده هستید:

ایرانیان مقیم خارج از کشور که متقاضی سرپرستی کودکی هستند، باید تقاضانامه و مدارک‌شان را به سفارتخانه و کنسول‌گری‌های ایران ارائه کنند.

سفارتخانه‌ها، کنسولگری‌ها و دفاتر حفاظت منافع جمهوری اسلامی ایران وظیفه دارند، مدارک دریافت شده را در اختیار وزارت خارجه بگذارند تا به سازمان بهزیستی فرستاده شود.

وقتی دادگاه حکم سرپرستی یک کودک را صادر کرد، کسانی که تقاضای سرپرستی کرده‌اند باید شخصا در برای تحویل گرفتن کودک به سازمان بهزیستی مراجعه کنند، مگر این‌که کودک و نوجوانی که سرپرستی‌اش را می‌پذیرند در خارج از کشور باشد. در این صورت این کار باید با هماهنگی سفارتخانه‌ها و کنسول‌گری‌های ایران انجام خواهد شد.

امور مالی و هزینه‌ها

کسانی که متقاضی سرپرستی یک کودک هستند باید متعهد شوند که تمامی هزینه‌های مربوط به نگهداری و تربیت و تحصیل او را می‌پردازند.  

سرپرست منحصر یعنی دختران و زنان مجرد بالای سی سال که سرپرستی یک کودک را به عهده گرفته‌اند باید با نظر سازمان بهزیستی خودشان را در یکی از شرکت‌های بیمه، به نفع کودکی که سرپرستی‌اش را می‌گیرند، بیمه عمر کنند.

سازمان بهزیستی تعیین می‌کند که حداقل سرمایه بیمه عمر در هر زمان، بسته به شرایط جامعه و نیازهای آینده کودک چقدر باید باشد.

کودک یا نوجوانی که سرپرستی‌اش پذیرفته شده طبق قانون جزو عائله تحت تکفل سرپرست به حساب می‌آید و از زمانی که قرار سرپرستی آزمایشی‌اش تایید شد، از کلیه مزایای قانونی برخوردار خواهد شد.

زنان مجردی که سرپرستی یک کودک را به عهده گرفته‌اند اگر قصد ازدواج داشته باشند باید موضوع را به سازمان اعلام کنند و دادگاه تصمیم خواهد گرفت که سرپرستی کودک را از او بگیرد یا این‌که سرپرستی‌اش را پس از ازدواج به هر دوی آنها واگذار کند.

شرایط کسانی که سرپرستی یک کودک را به عهده می‌گیرند

۱-عدم سابقه محکومیت جزایی موثر

۲- وضع مالی مناسب

۳- سلامت جسمی و روانی و توانایی عملی برای نگهداری از کودک

۴- عدم اعتیاد به مواد مخدر و الکل و مواد روان‌گردان

۵- صلاحیت اخلاقی

۶- عدم ابتلا به بیماریهای واگیر و صعب العلاج

یکی از مهم ترین تغییرات قانون جدید به نسبت قانون پیشین این است که امکان سپردن سرپرستی کودکان بدسرپرست هم اکنون برای سازمان بهزیستی فراهم شده است.

بر اساس قانون تازه اگر پدر، مادر یا جد پدری یک کودک قابل شناسایی نباشند یا زنده نباشند، امکان واگذاری فرزند آنها به متقاضیان وجود دارد.

حالا باید دید با قانون جدید، تکلیف ۲۴ هزار کودک بی‌سرپرست و بدسرپرستی که تحت پوشش این سازمان هستند چطور روشن می‌شود.